EDİTÖR’DEN

Adil olmak, hak yememektir. Adaletli davranmak kimsenin hakkına girmemektir. Vicdanlı ve merhametli olarak, yaratılan bütün mahlûka sevgi, saygı ve hoşgörüyle yaklaşmaktır. Siz değerli çocuklarımızın yüksek insanî mertebelere çıkabilmesi için bu duygu ve karakter eğitiminin önemi büyüktür. Anne babalar, kardeşler arasında adaleti sağlamak için büyük çocuğa sorumluluk verirken, küçük çocuğa da yaşına uygun sorumluluklar vermelidir. Bu uygulama ile kardeşler arasında kıskançlık ve kayırma hisleri uyanmaz. Çocuklara adil olmayı öğretmeye gayret eden anne ve babaların mutlaka her konuda adil davranması gerekir. Evlatlarını erkek-kız, büyük-küçük, uslu-yaramaz, söz dinleyen-asi şeklinde ayırım yapmamalıdır. Başkalarıyla kıyaslamak zaman içinde kardeşler arasında mesafenin açılmasına, sevgi ve hürmetin azalmasına sebep olur. Sahabeden Numan ibnu Bişr anlatıyor; “Babam bana malından bir şeyler hibe etmişti. Annem babama, ‘Bu hibeye Rasûlullah’ı şahit kılmazsan kabul etmiyorum.’ dedi. Bunun üzerine bana yaptığı hibeye şahit kılmak için babam beni de alarak Rasûlullah’a gitti. Durumu öğrenen Hz. Peygamber (s.a.v.) ‘Başka çocukların var mı? Aynı şekilde bütün çocuklarına hibede bulundun mu?’ diye sordu. Babam ‘Hayır!’ deyince, ‘Allah’tan korkun, çocuklarınız hususunda adil olun!’ buyurdu. Sevgili Peygamberimiz yine bu minvalde “Allah öpücüğe varıncaya kadar her hususta, çocuklar arasında adaletli davranmamızı sever.” buyurmuş, maddî ve manevî her konuda adaleti tavsiye etmiştir. Yukarıdaki hadisi şeriften şu sonuçları çıkarabiliriz:

• Anne-babalar çocukları arasında adalete dikkat ederek çocuklarına bu duyguyu bizzat hayatın içinde yaşayarak öğretebilir.
• Adalet duygusu bir vicdan hareketedir.
• Çocuk da olsa herkes haklı olduğunu düşündüğü noktada hakkını savunmalıdır.
• Haksızlık yanlış bir eylemdir. Haksızlığın meşru olmadığını çocukluktan itibaren öğrenmeliyiz.
• Çocukluk çağından itibaren herkes haklı olan arkadaşına destek olmalıdır.
• İnsanların haklarına saygı göstermeyi öğrendiğimiz gibi farklı görüşler belirtebileceklerini de öğrenip, hoşgörülü olmalıyız.
• Bir konuda karar vermeden önce mutlaka çocuğumuzun fikrini de almak faydalıdır.
• Vicdan ve merhamet duygusunun gelişiminin adalet temelinin üzerine bina edildiğini unutmadan herkese adil davranmanın erdemlerini anlayıp, anlatıp hayatımızda uygulamalıyız.

İslâm dini adalet dinidir. Bir hikâye ile konuyu izah edelim: Adaletiyle cihana nam salmış olan mü’minlerin emiri Hz. Ömer bir gün, Medine’de, çamurdan duvar yapmaktadır. Bir Yahudi, Basra hâkimini şikâyete gelir. Halife, “Neyinden şikâyetçisin?” diye sorar. Yahudi, “Basra hâkimi benden yüz bin dirhemlik mal aldı, ödemiyor, beni sürekli atlatıyor.” der. Hz. Ömer, orada bulunan bir çanağa şöyle yazar: “Senden şikâyetçi olan çok, razı olanlar azdır. Ya şikâyete neden olan işlerden sakın veya hâkimlikten ayrıl.” Bu yazının altına da, “Hattab oğlu Ömer” diye imza atar. Mühür basmaz. Ama herkes biliyordu ki, Halife, adil ve gözü karadır. Yahudi çanağı alarak Basra hâkimine götürür. Hâkim yazıyı okur okumaz, Yahudi’ye olan borcunu hemen öder.

Editör

Yazar