…VE GAZEL YENİDEN

Kitabın adı: …Ve Gazel Yeniden Yazarı: İskender Pala Yayınevi: Leyla ile Mecnun Kitapçılık Yayın yeri ve yılı: İstanbul/2002 Sayfa sayısı: 166 Yaş aralığı: 14 İşlenen konular: Divan şiiri, kültür, edebiyat, şair ve şiir… Sezai Karakoç bir yazısında şöyle diyor: “Şairin ve şiirin ölümünü kutlayanlar, boşuna sevinmesin ve gökyüzüne sevinç çığlıkları fırlatmasın. Şair ve şiir ölmemiştir ve kıyamete kadar ölecek değildir.” El-hak üstadın tespitine sonuna kadar katılıyoruz. Şiir ve şair insanla kaimdir, insan var olduğu sürece şiir ve şair de var olacaktır. Klasik Türk şiiri, Divan şiiri gibi isimlendirmeleri olan Osmanlı Dönemi şiirimiz, varlığını yüzyıllar boyu sürdürmüş, sözün en nazik, en nazenin şeklini harf harf, hece hece mısralara dökmüş ve yine bu söz incilerini dizen binlerce şair yetiştirmiştir. Bu, gerçekten de bir millet için gurur vesilesidir, şiirden bir medeniyet vücuda getirmek… Maalesef bu şiir medeniyeti zaman zaman küçümsenmiş, zaman zaman da yok sayılmıştır. Oysa bütün ihtişamıyla böyle bir mazimiz vardır ve bizim de o maziden haberdar olmaya ihtiyacımız vardır. İşte bu yazıda üzerinde duracağımız kitap, İskender Pala’nın muhteşem şiir pınarlarımızdan birkaç damla şeklinde yudumlamamızı sağladığı, şiir tahlillerinden oluşan “…Ve Gazel Yeniden” adlı çalışması olacak. Kitapta, on beş gazel ile iki berceste beytin şerhleri yer alıyor. Gazelleri şerh edilen şairler: Fuzulî (2 gazel), Kanûnî Sultan Süleyman, İlyas Aşkî (3 gazel), Bakî, Nev’î, Nailî, Nabi (2 gazel), Haşmet, Leskofçalı Galip, Osman Şems Efendi, Mehmet Sait Fennî Efendi; berceste beyitleri de Bursalı İsmail Beliğ ve Selanikli Es’ad’a ait. Yazar, gazel şerhlerine geçmeden önce şairin hayatı hakkında kısa bilgilendirmeler yapıyor. Ancak bu bilgilendirmeler bibliyografik  değil. Gazelle de bağlantılı olarak şairin öne çıkan özelliği üzerinde duruluyor. Yine şairle ilgili kaynaklarda yer alan rivayetlerle de giriş yapılıyor. Bu giriş, okuru şiire hazırlıyor ve merak unsurunu da güçlendiriyor. Acaba hayatı böyle olan şairin şiirinde vermek istediği mesajlar nasıl olacak diye düşünüyorsunuz ve şerhi okurken kısa bilgilendirmelerin faydasını görüyorsunuz. Yazarın kuru anlatımın ötesinde şiirsel bir üslup kullanması da  kitabın okunmasını daha da zevkli hale getiriyor. Kitapta, tasavvuftan tarihe; biyografiden sözlük bilgisine; şiir bilgisinden yıldızlara ve yıldızların özelliklerine kadar -gazelle ilgili olmak şartıyla- pek çok alanda izah yer alıyor. Şimdi kitapla ilgili bunca şeyi söyleyip de bir beyte yer vermemek olmaz. Yazımızı kitaptaki iki berceste beyitle noktalayalım: Sakın sen kuy-ı cananı uzakdur sanma ey Mecnûn Seher yola giren âşık gece Leyla’da akşamlar (Bursalı İsmail Beliğ) Masiva nakşına iplik kadar olma mail Ehl-i tecridi yolunda alıkor bir iğne (Selanikli Es’ad)