Hayalini Yorganına Göre Uzat

Kitabın adı: Hayalini Yorganına Göre Uzat

Yazar: Acar Baltaş

Yayınevi ve yılı: Kronik Kitap/ İstanbul 2025

Sayfa sayısı: 221

Yaş:18+

İşlenilen konular: motivasyon, gerçeklik, zeka, başarı, kişilik...

21. yüzyılın ilk çeyreğinde şehirleşmenin, gündelik ve iş hayatının da hız kazanmasıyla birlikte insanın yapabileceği, başarabileceği şeyler üzerinde “kişisel gelişim” adı altında pek çok kitap yayımlandı, yayımlanmaya da devam ediyor. Bu kitaplarda (benim de incelediğim kadarıyla) insanın istedikten sonra her şeyi yapabileceği mesajı veriliyor, söyleniyor. Özellikle ebeveynler okula giden çocukları konusunda bu söylenilenleri o kadar önemsiyorlar ki çocuklarından bütün derslerde üst düzey başarı bekliyorlar. Derslerin yanı sıra sosyal ve kültürel alanda da aynı başarı bekleniyor. Peki acaba bu mümkün mü? Yani sadece istekli olmak âmiyâne tabirle “gaza gelmek ya da getirilmek” her şeyi yapabileceğimiz anlamına mı geliyor? İşte bugün sizlerle paylaşacağım kitap tam da bu konuyu irdeliyor. Yazar, yapılan araştırmalar, kendi çalışmaları ve tecrübelerinden de hareketle somut verilere dayandırarak bu iyi niyetli çabanın hiç de beklenildiği gibi sonuçlar doğurmadığını aksine insanları hüsrana sürükleyebildiğini ortaya koyuyor.

Hayalini Yorganına Göre Uzat; Motivasyon Ticareti, Yürekten Adanma ve Tutkuyla Çalışma, Olumlu ve Yapıcı Tutum, Başarı Yönelimi ve Yenilikçilik, İlişkileri Yönetme ve İyi Geçinme Becerileri ana başlıkları altında çok sayıda alt başlıkla konuları ele alıyor. Bölüm başlıklarının altında düşünürlere ait sözlere yer verilmiş ki bu sözler aslında anlatılacak olanların da özeti mahiyetinde. Mesela Giriş’ te Analitik Psikolojinin kurucusu İsviçreli Carl Gustav Jung’un (d.1875-ö.1961) “Dışarı bakan hayal görür. İçeri bakan uyanır.” sözü alınmış. Dış etmenler insan davranışı ve başarısı üzerinde etkilidir ancak bunları tamamen göz ardı edip “istemek”, “hayal etmek” ve “hayallerimizin peşinden gitmek” hayal kırıklığına uğratabilir. Sadece istemek yetmez “azim”, “kararlılık” ve “disiplin” başarının olmazsa olmazıdır.

Bu noktada insanın kendini tanıması yeteneklerinin farkında olması son derece önemlidir. Maalesef hâli ya da durumu fırsata çeviren insanlar bu alandaki boşluğu hemen doldurmuş, hiçbir ehliyeti ve de yeterliliği olmadığı hâlde kitap olarak başarı reçeteleri yazmaya, yayınlamaya başlamışlar bunu ticarî bir kazanç hâline getirmişlerdir. Neyin ne olduğunu bilmeyen insanlar, ebeveynler de bu tuzağa düşmüş özellikle çocuklarından her alanda üstün başarı bekler olmuşlardır.

Bu konuda örnek gösterilen insanların sadece başarıları referans olarak gösterilmiş, yetenek, yeterlilik, azim, kararlılık, disiplinli çalışmaları gölgede bırakılarak anlatılmış ve istedikten ama sadece istedikten sonra her şeyin yapılabileceği vurgulanmıştır. Acar Baltaş buna Motivasyon Ticareti demektedir. İnsanın tabiyatında olan olumlu ve istenilen yaşantı bu tür yaklaşımlarla hayatın tamamına hâkim kılınmaya çalışılmıştır. Oysa hayat bu bahsedilenler gibi olmayıp inişlerle çıkışlarla, zig zaglarla doludur. Tedbirsiz iyimserlik aklı ve gerçek dışı kabulleri referans alır. Hep iyi düşünmenin iyilik, kötü düşünmenin de kötülük getireceği kısır döngüsü eleştirel düşünme de olmayınca anlık sahte hareketlenmeleri tetikler. Bu durum saman alevi gibidir. Eksiklerle dolu olduğunda asla kişiye aradığı başarıyı getirmez. Bu noktada başarı ile isteklilik arasında zayıf bir ilişki vardır. Burada yazar “istekli olma”yı reddetmez ancak başarının tek şartı da kabul etmez. Bunda istenilen alana odaklanmanın da önemli bir payı vardır.

Sonuç olarak istediğimiz şeylerin heves olmaması, pek çok değişkenin başarıyı etkiliyor olması disiplin, kararlılık gibi, alınan sonuçlardan çıkarılan dersler başarı merdiveninin basamaklarıdır.

Gerek bilimsel gerekse yaşantılardan hareketle hazırlanan bu kitap, özellikle başarıya farklı bir açıdan bakmamızı ve ayağımızı değil hayallerimizi yorganımıza göre uzatmanın gerekliliğini vurgulaması açısından güzel bir çalışma.