Esmâ-i Nebî: Muslih

Muslih (s.a.v): Islah Edieci, Düzene Koyucu

Sevgili Peygamberimiz’in mübarek isimi şeriflerinden biri de “Muslih”tdir.

Tarih, en kapsamlı ve en mükemmel ıslah faaliyetinin Hz. Muhammed (s.a.v.)’in gerçekleştirdiği hareket olduğunu kabul etmektedir. Hz. Peygamber risalet görevini üstlendiğinde karşılaştığı çevre ve toplum oldukça bozulmuş durumdaydı ve bu yüzden hedeflerine ulaşması kolay olmamıştır.

Aksine, büyük zorluklarla, engellerle, uzun süren sabır, zulüm ve kuşatmalarla karşılaşmıştır. Ancak tüm bu sıkıntılara rağmen kısa bir sürede büyük değişiklikler yapabilmiştir. Ahlâkî ve toplumsal değerlerin öğretilmesi sürecinde etkili bir yöntem olarak Hz. Peygamber, mukayeseye dayalı temsille anlatımı kullanmaya büyük önem vermiştir.

Verdiği örneklerle, muhataplarının zihninde anlatmak istediği konunun bir resmini oluşturmuş ve soyut olanı somut hale getirerek onların düşünmesini sağlamıştır. Hz. Peygamber’in bu tarz anlatımlarına dair pek çok hadis bulunmaktadır. Islah ve değişimin en önemli araçlarından biri de bilgidir.

Hz. Peygamber’in ıslah metodunun üç önemli özelliğini vurgulamak mümkündür. İlk olarak, Hz. Peygamber bu toplumun insanlarını, kanıttan yoksun nasihatlere dayanmadan, akıl yoluyla düşünmeye sevk ederek, açık deliller kullanarak akıllarını doğru şekilde kullanmalarını sağlamıştır ve bu sayede onlarda büyük değişiklikler yaratmıştır. İkinci olarak, ilmî faaliyetlere büyük değer vermiş, her zaman toplumun eğitimine önem vermiş ve inanç esaslarını güçlendirmek için bilgiyi temel almıştır.

Toplumun bilgisiz bir inançla var olamayacağını öğretmiştir. Bu yüzden ona inananlar, taklit ve zorlamayla değil, delil, basiret ve farkındalıkla inanmaktadırlar. Son olarak, Hz. Peygamber, söz ve davranışlarıyla insanları eğitmekle kalmamış, güzel ahlâk ve davranışlarla da onları eğitmiştir.

Anlattıklarını samimiyetle yaşayarak muhataplarının ruhlarında ve zihinlerinde kalıcı etkiler bırakmıştır. O;, hayatında merhamet, hoşgörü ve affetmenin en güzel örneklerini vermiş ve bunun sonucunda birçok kişi Müslüman olmuştur. Kısacası, Hz. Peygamber insanlarla iletişim kurarken onların anlayabileceği bir dil kullanmıştır. İnsanların akıllarını özgürleştirerek, ruhlarını temizleyerek ve yaşamlarını düzenleyerek ıslah etmiştir.