ABDULLAH B. EBÎ EVFÂ

Adı : Abdullah Künyesi : Ebû Muâviye¸ (Ebû Muhammed ve Ebû İbrahim de denmektedir) Doğum yılı : Risaletten birkaç yıl önce

Adı : Abdullah
Künyesi : Ebû Muâviye¸ (Ebû Muhammed ve Ebû İbrahim de denmektedir)
Doğum yılı : Risaletten birkaç yıl önce
Doğum yeri : Medine
Baba adı : Ebû Evf⸠Alkame b. Halid¸ o da sahabidir.
Anne adı : Tespit edilemedi
Eş(ler)i : Tespit edilemedi
Akrabaları : Zeyd b. Ebî Evfa ile kardeştir.
Oğulları : Künyelerinden hareketle Muaviye¸ Muhammed ve İbrahim.
Kızları : Tespit edilemedi¸ ama bir kızı ölmüş ve cenaze namazını kendisi kıldırmış.
Kabilesi : Huzâa Kabilesi¸ Eslem boyundan
İslâm’a girişi : Hudeybiye’de H. 6. sene.
Sohbet süresi : 4 yıl.
Rivayeti : 90 hadis. Şa’bi¸ A’meş ve başkaları ondan rivayet etmiştir. Fakihtir.
Yaşadığı yer : Medine¸ Hulefa-i Raşidin döneminde Basra¸ Kufe-Eslem.
Mesleği : Muhtemelen ziraat ve askerlik
Hicreti : Medine’den Kufe’ye göçmüştür.
Savaşları : Hudeybiye’de Rıdvan Bey’ati’nde bulundu¸ Hayber’in Fethi’ne ve Huneyn Savaşı başta olmak üzere yedi savaşa katıldı. Hz. Ebu Bekir dönemindeki irtidat edenlere karşı yapılan savaşlara katıldı. Hz. Ali ile Muaviye arasındaki Sıffîn Savaşı’na katılmayıp tarafsız kalmayı tercih etti. Haricilere karşı savaşanlar arasındaydı.
Görevleri : Tespit edilemedi
Fiziki yapı : Yaşlandığında gözlerini kaybetmiştir. Huneyn’de dirseğinden yaralanmıştır. Kınaladığı için iki örgülü saçı ile sakalı kızıldı.
Mizacı : Etkileyici bir kişiliğe sahip¸ kendisine danışılan düşünceli biriydi.
Ayrıcalığı : Uzun yaşayan ve Kufe’de en son vefat eden sahabidir. İmam Ebu Hanife’nin kendisine yetiştiği dört sahabiden biridir.
Ö mrü : 100
Ö lüm yılı : H. 86 (87-88 de denmiştir)
Ö lüm yeri : Kufe
Ö lüm sebebi : Yaşlılık
Hakkında : Babasının zekatını teslim edince Hz. Peygamber onun ailesine dua etti.
Hadisleri : “Düşmanla karşılaşmayı temenni etmeyiniz¸ Allah’tan barış/afiyet dileyiniz. Ama düşmanla karşılaştığınızda ise dayanınız! Biliniz ki cennet¸ kılıçların gölgesi altındadır.”
Rasulullah (sav) şöyle dua ederdi: “Allah’ım! Beni kar¸ tolu ve soğuk suyla temizle! Beyaz bir elbiseyi¸ kirlerden temizlediğin gibi¸ kalbimi de hatalardan temizle! Batı ile Doğu’yu birbirinden uzaklaştırdığın gibi¸ günahlarımı da benden uzaklaştır! Allah’ım! Şu dört şeyden sana sığınırım: Korkmayan kalpten¸ doymayan nefisten¸ duyulmayan duadan¸ faydasız ilimden sana sığınırım. Allah’ım! Senden takva içinde geçen bir yaşam¸ düzgün bir ölüm ve rezil olmayacağım bir varış diliyorum!”
Sözleri: “Rasulullah (sav) vasiyet etti mi?” sorusuna önce “hayır” cevabını veren Abdullah b. Ebî Evf⸠“Peki¸ müminlere vasiyeti emrettiği halde Hz. Peygamber neden vasiyet etmedi?” itirazıyla karşılaşınca: “Allah’ın Kitabını tavsiye etti (ya!)” demiştir.
Kaynaklar: Tabakat¸ IV. 301-2¸ VI. 21; İstiab¸ II. 264-5; Üsd¸ 182-3; Nubela¸ III. 428-430; İsabe¸ II. 279-280; DİA¸ I. 96; Sahabiler Ansiklopedisi¸ s. 24; Ahmed¸ Müsned¸ IV. 352-7¸ 380-383.